Waarom is DORA belangrijk? Risico's, boetes en concurrentievoordelen

Inleiding

In het compliance-gebied bestaan veel mythes. Een van de grootste is dat regelgevende vereisten een obstakel zijn dat men alleen moet overwinnen om de autoriteiten tevreden te stellen. In werkelijkheid zijn ze echter een instrument dat financiële dienstverleners in Europa kan helpen om risico's te minimaliseren, boetes te vermijden en concurrentievoordelen te behalen. Dit inzicht is bijzonder belangrijk met betrekking tot de Digital Operational Resilience Act (DORA), een nieuwe wet die de veerkracht van financiële instellingen verhoogt en de veiligheid van de Europese economie versterkt.

Voor Europese financiële dienstverleners betekent DORA niet alleen het voldoen aan vereisten, maar ook de mogelijkheid om zich te onderscheiden van de concurrentie en vertrouwen bij klanten op te bouwen. De betekenis van DORA ligt in het vermogen om risico's beter in te schatten en op bedreigingen te reageren. Wie DORA begrijpt en implementeert, heeft de mogelijkheid om bedrijfsfouten en reputatieschade te voorkomen, die niet-conforme bedrijven kunnen oplopen.

In dit artikel zullen we diepgaand ingaan op de betekenis van DORA, de risico's en boetes die gepaard gaan met non-compliance, en de concurrentievoordelen die een conforme aanpak biedt. U leert hoe u de compliance-strategie van uw bedrijf effectief kunt vormgeven om noodzakelijke maatregelen te implementeren en tegelijkertijd concurrerend te blijven.

Het kernprobleem

DORA legt duidelijke eisen op aan de IT-beveiliging en de operationele veerkracht van financiële bedrijven. De implementatie van deze voorschriften is echter complex en vereist een diepgaand begrip van zowel de regelgevende vereisten als de technologische mogelijkheden. Veel organisaties hebben uitgebreide compliance-richtlijnen, maar deze weerspiegelen niet altijd de praktische uitvoering.

De werkelijke kosten van non-compliance zijn hoog. De BaFin heeft in 2022 een bank een boete van 13 miljoen EUR opgelegd omdat deze niet voldeed aan haar IT-beveiligingseisen. Dit is slechts een van de vele voorbeelden van de financiële gevolgen die gepaard kunnen gaan met het niet naleven van DORA. Naast de boetes kunnen er bedrijfsstoringen en reputatieschade optreden die het bedrijfsmodel van bedrijven kunnen aantasten.

De meeste organisaties richten zich op het behalen van papieren compliance en verzuimen het om de werkelijke risico's van hun omgeving te beoordelen en erop in te spelen. Ze vergeten dat compliance meer is dan het voldoen aan voorschriften – het is een proces dat continu moet worden aangepast aan de veranderende bedreigingen en vereisten.

DORA vereist van financiële dienstverleners dat zij een uitgebreide IT-risicobeoordeling uitvoeren en passende maatregelen nemen om cyberaanvallen en bedrijfsstoringen te voorkomen. De voorschriften zijn gebaseerd op artikel 5 DORA, dat de verplichting tot continue beoordeling en verbetering van de informatiebeveiliging voorschrijft.

Waarom dit dringend is

De recente regelgevende wijzigingen en de verhoogde aandacht voor cyberbeveiligingsincidenten hebben de betekenis van DORA benadrukt. De financiële toezichthouders in de EU, zoals de BaFin in Duitsland, hebben hun controles en sancties verscherpt om ervoor te zorgen dat financiële instellingen hun systemen beschermen tegen cyberaanvallen en hun bedrijfsvoering robuust maken.

Bovendien groeit de marktdruk. Klanten eisen steeds meer op bewijs gebaseerde compliance en de verstrekking van certificeringen om vertrouwen te hebben in de diensten van een financiële onderneming. Bedrijven die DORA niet serieus nemen, komen in een concurrentieel nadeel en riskeren klanten te verliezen die kiezen voor veiligere, conformere aanbieders.

De kloof tussen de huidige situatie van veel organisaties en de vereisten van DORA is aanzienlijk. Een enquête van de Europese Centrale Bank (ECB) heeft aangetoond dat slechts 30% van de respondenten een adequate IT-risicobeoordeling heeft uitgevoerd. Dit toont aan dat het dringend noodzakelijk is dat bedrijven hun compliance-strategieën heroverwegen en implementeren om aan de vereisten van DORA te voldoen en concurrerend te blijven.

In deel 2 van dit artikel zullen we dieper ingaan op de specifieke vereisten van DORA en laten zien hoe u uw organisatie effectief kunt voorbereiden op deze uitdagingen. U leert welke stappen nodig zijn om uw IT-beveiliging te verhogen en tegelijkertijd uw bedrijfs groei te bevorderen.

Het oplossingsframework

Stapsgewijze aanpak voor het oplossen van het probleem

De betekenis van DORA ligt in het verbeteren van de stabiliteit van de financiële markten en het verminderen van risico's. Om DORA-conform te zijn, moet uw organisatie een kader implementeren dat erop gericht is om de naleving van de voorschriften in de dagelijkse bedrijfspraktijken te integreren. Hier zijn enkele aanbevelingen met specifieke implementatiedetails:

1. Risicomanagementproces: Voer een systematische risico-assessment uit en ontwikkel een vastgestelde strategie om de risico's volgens artikel 6 van de DORA-verordening te identificeren, analyseren en beoordelen. Dit moet in alle bedrijfsgebieden gebeuren.

2. Governance en verantwoordelijkheden: Stel een duidelijke governance-structuur in die de verantwoordelijkheden voor compliance en risicomanagement verduidelijkt. Deze moet volgens artikel 7 van de DORA-verordening op alle niveaus van de organisatie reiken.

3. Competentie en training: Medewerkers moeten over de vereiste kennis en vaardigheden beschikken om met de vereisten van DORA om te gaan. Trainingen volgens artikel 25 van de DORA-verordening zijn een belangrijke stap om de expertise van medewerkers te waarborgen en overtredingen te voorkomen.

4. Monitoring en rapportage: Handhaaf een monitoringsysteem dat gericht is op het voldoen aan de DORA-regelgeving. Dit moet ook de monitoring van bedrijfspraktijken en processen omvatten.

5. Communicatie en informatie-uitwisseling: Creëer open en transparante communicatiekanalen volgens artikel 8 van de DORA-verordening, om ervoor te zorgen dat alle relevante informatie tussen de verschillende bedrijfsgebieden en regelgevende instanties wordt uitgewisseld.

6. Continue verbetering: Regelmatige beoordelingen en aanpassingen van de compliance- en risicomanagementprocessen zijn volgens artikel 11 van de DORA-verordening essentieel om te kunnen reageren op nieuwe wetswijzigingen of bedrijfsveranderingen.

Wat is de aansluiting tussen "goede" en "slechts voldoen aan de eisen"

Goede uitvoering van DORA betekent niet alleen het voldoen aan de minimale vereisten, maar de integratie van compliance in de kern van de bedrijfspraktijken. Dit betekent dat compliance niet alleen als een obstakel wordt beschouwd, maar als een integraal onderdeel van risicomanagement en strategische planning. Organisaties die dit begrijpen, investeren in het opbouwen van een compliance-cultuur die gebaseerd is op verantwoordelijkheid, transparantie en voortdurende verbetering. In tegenstelling tot slechts voldoen aan de eisen, zorgen zij alleen voor de minimaal noodzakelijke maatregelen om boetes of sancties te vermijden. Dit kan op de lange termijn niet houdbaar zijn en kan leiden tot een verhoogde risico-expositie en potentieel hoge financiële kosten.

Veelvoorkomende fouten om te vermijden

De top 3-5 fouten die organisaties maken

1. Onvoldoende risicobeoordeling: Veel organisaties onderschatten de aard en omvang van de risico's waaraan zij zijn blootgesteld. Dit leidt ertoe dat zij niet in staat zijn om proactief te reageren en voorkomt dat zij effectieve tegenmaatregelen kunnen nemen. In plaats daarvan zouden zij een grondige risicoanalyse moeten uitvoeren en deze regelmatig bijwerken.

2. Gebrek aan training en bewustwording: Als medewerkers niet over de vereiste kennis en vaardigheden beschikken of niet op de hoogte zijn van het belang van compliance, kan dit leiden tot wangedrag en overtredingen. Organisaties zouden regelmatig trainingen volgens artikel 25 van de DORA-verordening moeten uitvoeren en ervoor moeten zorgen dat het belang van compliance door alle medewerkers wordt begrepen.

3. Incompetente of onduidelijke governance: Als de verantwoordelijkheden en rollen met betrekking tot compliance en risicomanagement niet duidelijk zijn gedefinieerd, kan dit leiden tot een onvoldoende uitvoering en monitoring van DORA. Duidelijke governance-structuren en verantwoordelijkheden volgens artikel 7 van de DORA-verordening zijn cruciaal om ervoor te zorgen dat alle aspecten van risicomanagement en compliance adequaat worden behandeld.

Wat te doen in plaats daarvan

• Voer een gedetailleerde risicobeoordeling uit en werk deze regelmatig bij.
• Investeer in training en bewustwording van medewerkers.
• Stel duidelijke en transparante governance-structuren in en handhaaf deze.

Hulpmiddelen en benaderingen

Handmatige aanpak: Voor- en nadelen, wanneer het werkt

De handmatige aanpak biedt de mogelijkheid om alles zelf te doen en het hele proces persoonlijk te bewaken. Dit kan voordelig zijn wanneer er slechts enkele processen zijn of wanneer een zeer persoonlijke en gedetailleerde controle nodig is. Het nadeel is echter dat deze aanpak tijdrovend is en snel onhandig kan worden wanneer er veel processen of grote hoeveelheden gegevens betrokken zijn.

Spreadsheet-/GRC-aanpak: Beperkingen

Het gebruik van spreadsheets of Governance, Risk and Compliance (GRC)-systemen heeft het voordeel dat ze enige automatisering bieden. Ze zijn echter vaak beperkt in hun vermogen om complexe processen te beheren en bieden vaak niet de vereiste flexibiliteit om snel op veranderingen te reageren. Deze benaderingen zijn ook niet altijd goed voor samenwerking en informatie-uitwisseling tussen verschillende teams en afdelingen.

Geautomatiseerde compliance-platforms: Waarop te letten

Geautomatiseerde compliance-platforms zoals Matproof zijn er om de compliance- en risicomanagementprocessen te versnellen en te vereenvoudigen. Ze bieden een verscheidenheid aan functies, waaronder de geautomatiseerde verwerking van compliance-documentatie, het verzamelen van bewijs van cloudaanbieders en het monitoren van eindpunten. Bij het kiezen van een geautomatiseerd compliance-platform is het belangrijk om op de volgende aspecten te letten:

1. Gegevensbescherming en gegevensopslag: Zorg ervoor dat het platform voldoet aan de wettelijke vereisten en gegevens opslaat volgens de EU-richtlijnen.
2. Schaalbaarheid en aanpasbaarheid: Het platform moet in staat zijn om aan de eisen van een groeiende organisatie te voldoen en snel aanpassingen te maken aan nieuwe wetswijzigingen of bedrijfsvereisten.
3. Integratie en gebruiksvriendelijkheid: Een goed compliance-platform moet goed kunnen worden geïntegreerd in de bestaande systemen en moet gebruiksvriendelijk zijn, zodat alle medewerkers het probleemloos kunnen gebruiken.

Matproof in natuurlijke context vermelden

Matproof is een compliance-automatiseringsplatform dat speciaal is ontworpen voor financiële dienstverleners in de EU. Het biedt AI-gedreven beleidsontwikkeling in het Duits en Engels, geautomatiseerde bewijsverzameling van cloudaanbieders en een eindpunt-compliance-agent voor het monitoren van apparaten. Matproof is volledig gevestigd in de EU (gehost in Duitsland) en garandeert dat al uw gegevens binnen de EU blijven. Dit is bijzonder belangrijk om te voldoen aan de vereisten van DORA en andere EU-regelgeving.

Eerlijkheid over automatisering

Automatisering kan zeer nuttig zijn om de efficiëntie en bescherming van uw compliance-processen te verhogen, maar het vervangt niet de noodzaak van goed onderbouwde beslissingen en menselijke tussenkomst. Automatische compliance-platforms helpen tijd en middelen te besparen door routinematige taken over te nemen en het verzamelen van bewijs en het monitoren van processen te vergemakkelijken. Ze zijn echter geen vervanging voor goed onderbouwde compliance-beslissers en experts die de specifieke vereisten en wetswijzigingen van hun organisatie begrijpen en daarop kunnen reageren. Automatisering is een hulpmiddel dat in een uitgebreid compliance-kader moet worden ingezet, dat ook menselijke expertise, trainingen en duidelijke communicatiekanalen omvat.

Waarom is DORA belangrijk? Risico's, boetes en concurrentievoordelen

Aan de slag: uw volgende stappen

Om DORA-conform te zijn, moet u het volgende vijf-stappen actieplan deze week implementeren:

1. Zelfbeoordeling: Beoordeel uw huidige IT-infrastructuur en compliance-controles op DORA-conformiteit. Verwijs naar artikel 14 en 15 van de verordening om te begrijpen welke vereisten aan uw organisatie worden gesteld.

2. Risicoanalyse: Identificeer kwetsbaarheden in uw organisatie die potentiële risico's met zich mee kunnen brengen als u niet voldoet aan de vereisten van DORA.

3. Hulpmiddelen: Lees de officiële EU-publicatie over de Digital Operational Resilience Act (DORA) en BaFin-richtlijnen om de wettelijke vereisten en hun implementatie beter te begrijpen.

4. Externe hulp: Beoordeel of u externe hulp moet inschakelen. Dit kan nodig zijn als uw organisatie niet over voldoende deskundigheid of ervaring op het gebied van compliance en IT-beveiliging beschikt.

5. Snelle overwinning: Een snelle overwinning die u binnen 24 uur kunt behalen, is de invoering van een beleid-beheer systeem dat u helpt uw beleids- en compliance-documenten efficiënter te beheren.

Aanbevelingen voor middelen: Let op officiële publicaties zoals de EU-verordening inzake informatiebeveiliging en BaFin-richtlijnen voor IT-beveiliging. Hier zijn enkele middelen die u daarbij kunnen helpen:

• De officiële DORA-verordening: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2024/679/oj
• BaFin-richtlijnen: https://www.bafin.de/DE/Aufsicht/Rahmenbedingungen/Rahmenbedingungen-node.html

Als u besluit om de handhaving van DORA intern of met externe hulp te beheren, moet u rekening houden met de complexiteit van de vereisten en uw interne capaciteit. Als u onmiddellijke hulp nodig heeft, neem dan contact op met Matproof voor een gratis beoordeling om uw compliance-positie beter te begrijpen.

Veelgestelde vragen

V: Moet ik me zorgen maken over DORA als ik in een ander EU-land ben gevestigd?

Ja, DORA geldt voor alle organisaties die diensten in de EU verlenen, ongeacht in welk EU-land ze zijn gevestigd. Artikel 3 van de verordening stelt dat alle bedrijven die kritische (KDI) operaties uitvoeren, de vereisten van DORA moeten naleven.

V: Welke boetes kan ik verwachten als ik in strijd ben met DORA?

Non-compliance kan volgens artikel 27 van de verordening leiden tot aanzienlijke geldboetes die kunnen oplopen tot 6.000.000 EUR of 10% van de jaarlijkse omzet van de overtreder. Er kunnen ook voorwaarden worden opgelegd om de naleving te herstellen, en in uitzonderlijke gevallen kan de vergunning worden ingetrokken.

V: Hoe kan ik competenties met betrekking tot DORA creëren of opbouwen?

U moet eerst de interne middelen en kennis van uw medewerkers beoordelen. Als u vaststelt dat uw organisatie niet over voldoende expertise of ervaring beschikt, moet u overwegen om trainingen voor uw medewerkers te organiseren of externe experts in te schakelen die gespecialiseerd zijn in het succesvol begeleiden van uw organisatie naar DORA-conformiteit.

V: Kunnen mijn bestaande compliance-systemen worden aangepast aan DORA?

Ja, het is mogelijk om uw bestaande compliance-systemen aan te passen, maar u moet ervoor zorgen dat ze aan alle vereisten van DORA voldoen. Dit kan een omvangrijke taak zijn, aangezien DORA specifieke eisen stelt aan technische en organisatorische beveiligingsmaatregelen en risicobeoordelingen. Het kan nodig zijn om nieuwe processen in te richten of bestaande te actualiseren.

V: Hoe kan ik de compliance met DORA meten en aantonen?

Hiervoor moet u regelmatig zelfbeoordelingen uitvoeren en voor elke afdeling specifieke compliance-rapporten opstellen. U moet ook interne en externe audits uitvoeren om uw compliance te controleren en te bevestigen. Het kan ook nuttig zijn om een compliance-dashboard in te richten dat de conformiteitswaarden in realtime weergeeft en potentiële overtredingen benadrukt.

Belangrijke punten

• DORA is een belangrijke stap richting informatiebeveiliging en operationele veerkracht in de EU.
• Non-compliance kan leiden tot hoge geldboetes en andere sancties.
• Concurrentievoordelen ontstaan door verhoogd klantvertrouwen en compliance met toekomstige vereisten.
• Begin met een zelfbeoordeling en schakel externe experts in indien nodig.
• Matproof kan u helpen bij het automatiseren van compliance-taken. Voor een gratis beoordeling bezoekt u https://matproof.com/contact.